Skip to main content
Public Health

Biuletyn „Zdrowie-UE” nr 228 – W centrum uwagi

Czy obywatele Unii korzystają z możliwości, jakie stwarza dyrektywa w sprawie transgranicznej opieki zdrowotnej?

Andrzej Ryś, dyrektor ds. systemów opieki zdrowotnej, produktów medycznych i innowacji (Dyrekcja Generalna ds. Zdrowia i Bezpieczeństwa Żywności, Komisja Europejska), uważa, że dzięki dyrektywie w sprawie transgranicznej opieki zdrowotnej pogłębiono współpracę między systemami opieki zdrowotnej i wyjaśniono prawa pacjentów korzystających z opieki zdrowotnej w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Przepisy, które mają wyraźny wpływ na obywateli Unii, powinny być lepiej znane.

Jakie wnioski wyciągnięto z tego trzyletniego sprawozdania Komisji?

Jeśli mówimy o wyciągniętych wnioskach, nie chodzi o zachęcanie ludzi do uprawiania „turystyki medycznej”, lecz o umożliwienie pacjentom korzystania z ich praw w zakresie dostępu do jak największej wiedzy fachowej i jak najbardziej odpowiedniego leczenia, jakie istnieje, nawet jeśli w ich własnych krajach taka wiedza i takie leczenie nie są dostępne od ręki.

Jakie są dotychczasowe skutki dyrektywy?

Przyjęcie dyrektywy przyczyniło się do zwiększenia pewności prawa i przejrzystości prawnej w zakresie praw przysługujących pacjentom transgranicznym i krajowym. Ta wzmocniona pewność prawa pomogła nie tylko samym pacjentom, lecz również organom krajowym odpowiedzialnym za zarządzanie nimi.

Przyjęcie dyrektywy umożliwiło również państwom członkowskim połączenie sił w ramach dobrowolnej współpracy i spójności między regionami przygranicznymi oraz w ramach pogłębionej współpracy w dziedzinie e-zdrowia i europejskich sieci referencyjnych ds. chorób rzadkich i wieloczynnikowych. Utworzenie w Wilnie w marcu 2017 r. 24 europejskich sieci referencyjnych przyczynia się do poprawy diagnostyki, leczenia i zarządzania rzadkimi chorobami, natomiast współpraca i łączenie zasobów toruje drogę do osiągnięć w dziedzinie badań naukowych. Osiągnięto znaczne postępy i cieszę się, że europejskie sieci referencyjne są bardzo konkretnym przykładem europejskiej wartości dodanej i korzyści, jakie Europa może zyskać, gdy decydujemy się połączyć siły w ramach obszarów tematycznych, a nie działać samodzielnie lub niezależnie.

Jakie będą kolejne kroki?

W kolejnym okresie sprawozdawczym będziemy kontynuować weryfikacje zgodności i kontrole przestrzegania przepisów oraz dialogi z państwami członkowskimi. Ponadto będziemy w większym stopniu wykorzystywać dane dotyczące mobilności. Właściwe wdrażanie dorobku prawnego UE, zwłaszcza w dziedzinie zdrowia, jest procesem ciągłym i wciąż pozostaje w tym obszarze wiele do zrobienia. Zwiększanie świadomości obywateli w zakresie ich praw i dyrektywy nadal jest wyzwaniem. Na potrzeby informowania obywateli utworzono krajowe punkty kontaktowe, jednak obywatele nie zawsze o nich wiedzą.

Jeżeli chodzi o transgraniczne przepływy pacjentów, widoczny jest stały wzorzec determinowany głównie przez bliskość geograficzną lub kulturową. Ogólnie rzecz biorąc, mobilność pacjentów i jej skutki finansowe w UE pozostają na stosunkowo niskim poziomie, natomiast nie wykazano negatywnego wpływu dyrektywy w sprawie transgranicznej opieki zdrowotnej na stabilność systemów opieki zdrowotnej. W przyszłości chciałbym położyć większy nacisk na wzajemne połączenie naszych systemów opieki zdrowotnej w ramach coraz szybszego rozwoju e-zdrowia.

Działania na szczeblu UE

Transgraniczna opieka zdrowotna

Komisja Europejska – Zdrowie i Bezpieczeństwo Żywności

Aktualności

Dyrektywa w sprawie transgranicznej opieki zdrowotnej – wyjaśnia i gwarantuje prawa pacjentów

Od momentu przyjęcia dyrektywy nie są konieczne dalsze orzeczenia Trybunału w celu zapewnienia przestrzegania praw związanych z transgraniczną opieką zdrowotną, a pacjenci są coraz bardziej świadomi tych praw. Mobilność pacjentów i jej wymiar finansowy w UE pozostają jednak na stosunkowo niskim poziomie.

Zapoznaj się z unijnym sprawozdaniem w sprawie stosowania praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej.

W ciągu ostatnich trzech lat od wdrożenia dyrektywy 2011/24/UE odnotowano niewielką tendencję wzrostową w transgranicznej mobilności pacjentów w UE. Więcej informacji na temat wpływu dyrektywy można znaleźć we wspomnianym wyżej sprawozdaniu, które jest dostępne we wszystkich językach UE.

Zestawienie informacji na temat modelu europejskich sieci referencyjnych w odniesieniu do transgranicznej opieki zdrowotnej w UE

Nowe zestawienie informacji dotyczące stosowania modelu ERN w europejskiej współpracy w zakresie transgranicznej opieki zdrowotnej opublikowano w dniu 10 grudnia 2018 r.

Z badania dotyczącego transgranicznych usług zdrowotnych wynika, że pacjenci mają lepszy dostęp do informacji, ale konieczne są dalsze działania w tym zakresie.

W badaniu tym stwierdzono, że strony internetowe krajowych punktów kontaktowych funkcjonują lepiej, należy jednak dostarczyć więcej danych na temat praw pacjentów, norm jakości i bezpieczeństwa oraz zwrotu kosztów transgranicznej opieki zdrowotnej. Badanie to przyczyniło się także do opracowania zestawu narzędzi i materiałów szkoleniowych dla krajowych punktów kontaktowych.

Ogólny zarys mobilności pacjentów na podstawie danych na temat transgranicznej opieki zdrowotnej pochodzących z państw członkowskich

W sprawozdaniu tym przedstawiono przegląd danych dotyczących mobilności pacjentów w roku sprawozdawczym 2016, które to dane zebrano w okresie od lipca do listopada 2017 r. i które dotyczą leczenia zapewnionego po uzyskaniu uprzedniej zgody z państwa członkowskiego, w którym pacjent jest ubezpieczony, a także leczenia, w przypadku którego uprzednia zgoda nie jest wymagana.

Dziesięć najczęstszych błędów popełnianych przez pacjentów w zakresie transgranicznej opieki zdrowotnej oraz sposoby ich uniknięcia

Każdy obywatel Unii/EOG ma prawo do korzystania z publicznych lub prywatnych usług zdrowotnych w każdym innym państwie członkowskim UE, Islandii, Liechtensteinie lub Norwegii oraz do zwrotu całości lub części kosztów takich usług. Pacjenci muszą jednak wiedzieć, jak uniknąć błędów przedstawionych w tej broszurze.

Komunikat w sprawie transgranicznej opieki zdrowotnej dla podróżujących między UE a Wielką Brytanią

Komunikat w sprawie podróży między UE a Wielką Brytanią po wystąpieniu Wielkiej Brytanii z UE.

Projekty realizowane w ramach programu działań w dziedzinie zdrowia

Europejska Sieć Referencyjna ds. Nowotworów u Dzieci (ERN-PAEDCAN)

Misją ERN-PAEDCAN jest poprawa wyników leczenia raka i złośliwych nowotworów hematologicznych u dzieci poprzez zmniejszenie istniejących nierówności w poszczególnych państwach członkowskich.

PARTNER ERN-PAEDCAN: Sieć ds. Rzadkich Nowotworów Dziecięcych – Rejestr Europejski

W czterech krajach europejskich istnieją rejestry krajowe służące gromadzeniu danych epidemiologicznych, klinicznych i danych dotyczących leczenia dzieci i nastolatków cierpiących na bardzo rzadkie nowotwory. Projekt ten ma na celu połączenie tych krajowych rejestrów w ramach Europejskiego Rejestru Rzadkich Nowotworów Dziecięcych oraz wsparcie ERN PAEDCAN.

Europejska Sieć ds. Rzadkich i Niezdiagnozowanych Chorób Skóry (ERN-Skin) – ramowa umowa o partnerstwie

Celem ERN-Skin jest poprawa zarządzania na wysokim szczeblu pacjentami w zakresie rzadkich, wieloczynnikowych i niezdiagnozowanych chorób skóry poprzez poprawę jakości, bezpieczeństwa i dostępu do wysokospecjalistycznej opieki zdrowotnej. Choroby te są często błędnie diagnozowane i źle zrozumiane.

Podobne strony

Krajowe punkty kontaktowe ds. opieki transgranicznej

Europejskie sieci referencyjne